Liczba, którą wszyscy cytują przeciw AI, opisuje coś innego, niż się wydaje. I nie dotyczy tego, co robi mała firma
„Dziewięćdziesiąt pięć procent wdrożeń AI kończy się niczym" - raport, z którego to pochodzi, mówi co innego. Stoi na 52 rozmowach i 153 ankietach z konferencji, ma na okładce słowo „wstępne", a zwykłego czatu w ogóle nie obejmuje.
Na skróty
- Liczba 95 procent pochodzi z raportu „The GenAI Divide. State of AI in Business 2025" grupy MIT NANDA z lipca 2025.
- Podstawa: przegląd ponad 300 ogłoszonych publicznie wdrożeń, 52 rozmowy z organizacjami i 153 ankiety zebrane na czterech konferencjach branżowych.
- Na pierwszej stronie raportu stoi „Preliminary Findings", czyli ustalenia wstępne. Autorzy zastrzegają też, że to ich prywatne stanowisko, a nie stanowisko uczelni.
- Najważniejsze przeoczenie w powtarzaniu tej liczby: dotyczy ona wdrożeń szytych na miarę. Zwykłe czaty mają w tym samym raporcie około 83 procent przejścia z pilotażu do użycia.
- Raport podaje też rzecz wygodną dla małych firm: wdrożenia z zewnętrznym partnerem wypadają dwa razy lepiej niż budowane samodzielnie.
„Dziewięćdziesiąt pięć procent firm nie ma z AI żadnego zwrotu" - to zdanie obiegło świat i jest dziś najczęściej cytowanym argumentem przeciw sztucznej inteligencji. Raport, z którego pochodzi, mówi jednak co innego. Liczba jest prawdziwa. Opisuje jednak coś innego, niż większość cytujących sądzi, i akurat małej firmy nie dotyczy.
Chodzi o dokument „The GenAI Divide. State of AI in Business 2025", przygotowany w ramach projektu NANDA w MIT Media Lab, datowany na lipiec 2025.
Zdanie ze streszczenia, w oryginalnym brzmieniu
„95% of organizations are getting zero return. (…) Just 5% of integrated AI pilots are extracting millions in value, while the vast majority remain stuck with no measurable P&L impact.”
Zwróć uwagę na słowo „integrated". Raport mówi o wdrożeniach wpiętych w procesy firmy - systemach kupowanych albo budowanych pod konkretne zadanie. Nie o tym, że ktoś używa czatu do pisania ofert.
Pięćdziesiąt dwie rozmowy i sto pięćdziesiąt trzy ankiety z konferencji
Metoda jest opisana na drugiej stronie i nie jest ukrywana. Składają się na nią trzy rzeczy: przegląd ponad trzystu ogłoszonych publicznie wdrożeń, ustrukturyzowane rozmowy z przedstawicielami pięćdziesięciu dwóch organizacji oraz sto pięćdziesiąt trzy odpowiedzi ankietowe zebrane na czterech konferencjach branżowych. Okres badania: styczeń–czerwiec 2025.
Dwie rzeczy, które w cytowaniach nie pojawiają się nigdy, a stoją w dokumencie czarno na białym. Pierwsza: nagłówek notki metodologicznej brzmi „Preliminary Findings", czyli ustalenia wstępne. Druga: zastrzeżenie, że poglądy są wyłącznie poglądami autorów i recenzentów i nie odzwierciedlają stanowiska żadnego z zatrudniających ich podmiotów. Czyli dokument nazywany w mediach „raportem MIT" nie jest stanowiskiem MIT.
Sam raport dokłada jeszcze jedno zastrzeżenie, przy wykresie pokazującym spadek od pilotażu do produkcji: dane pochodzą z rozmów, a nie z oficjalnej sprawozdawczości firm, wielkość próby różni się między kategoriami, a definicja sukcesu bywa u każdego inna.
Zwykły czat jest w tym raporcie po drugiej stronie podziału
To jest fragment, dla którego warto było ten raport otworzyć. Autorzy piszą, że narzędzia takie jak ChatGPT i Copilot są szeroko przyjęte: ponad osiemdziesiąt procent organizacji je testowało, blisko czterdzieści procent wdrożyło. Ogólne czaty mają około osiemdziesięciu trzech procent przejścia z pilotażu do użycia.
Dwie różne rzeczy, jeden raport
~83%
ogólnych czatów przechodzi z pilotażu do użycia
5%
wdrożeń szytych na miarę przynosi policzalną wartość
Liczba, którą cytuje się jako dowód, że „AI nie działa", opisuje wyłącznie tę drugą kategorię.
Dla właściciela małej firmy to jest rozróżnienie warte zapamiętania. Ryzyko, o którym mówi ten raport, bierze się z budowania własnego systemu, a nie z używania gotowego narzędzia za dwadzieścia dolarów miesięcznie.
Bariera nie jest technologiczna
„The core barrier to scaling is not infrastructure, regulation, or talent. It is learning. Most GenAI systems do not retain feedback, adapt to context, or improve over time.”
Drugie ustalenie z tej samej listy jest dla małych firm jeszcze bardziej praktyczne: wdrożenia robione z zewnętrznym partnerem mają, według raportu, dwa razy wyższy wskaźnik powodzenia niż budowane własnymi siłami.
Trzy rzeczy, które zmniejszają ryzyko przed startem
Zacznij od procesu, nie od narzędzia
„Wdróżmy AI" nie jest celem i nie da się go rozliczyć. Celem jest skrócenie odpowiadania na zapytania albo przepisywania faktur. Bez mierzalnego problemu nie ma jak stwierdzić, czy się udało.
Ustal miarę sukcesu, zanim zaczniesz
Godziny tygodniowo, liczba obsłużonych zapytań, koszt na dokument. Miara ustalona po fakcie zawsze pokaże sukces, bo dobiera się ją pod wynik.
Zanim zbudujesz coś swojego, sprawdź gotowe
Raport pokazuje najwyższą skuteczność tam, gdzie wdrożenie było wąskie, szybkie i oparte na czymś istniejącym. Najdroższa droga zaczyna się od słowa „zbudujemy własne".
Źródła
Czy ten tekst Ci pomógł?
Jedno kliknięcie. Bez podawania adresu e-mail. Dzięki temu wiem, które teksty wymagają poprawy.