SoftBank pożyczył 11,1 miliarda dolarów, głównie na ostatnią ratę dla OpenAI. Umówione odsetki do 2034 roku to ponad połowa tej kwoty

Ostatnie 10 miliardów dolarów, które SoftBank wpłaci OpenAI 1 października, japoński inwestor pożyczył na średnio 9,2 procent rocznie, z terminami spłaty do 2034 roku. Anthropic, główny rywal OpenAI w sprzedaży AI firmom, płaci co miesiąc 1,25 miliarda dolarów za serwery należące do SpaceX, właściciela konkurencyjnego modelu Grok. Koszty obu stron rozpisano na lata. Wydatki części klientów przeszły od jednej firmy do drugiej w tydzień.

Koreański serwis AI Times napisał 19 września, że OpenAI odwraca udział w rynku firmowym dzięki GPT-6 Astra, modelowi wydanemu 3 września. Pod tym zdaniem są dwa pomiary. Trzeci, najszerszy, pokazuje co innego.

Ramp, amerykańska firma od kart firmowych i płacenia faktur, co miesiąc przegląda paragony i faktury ponad 70 tysięcy firm i liczy płacące za AI. Darmowych narzędzi i prywatnych kont pracowników pomiar nie widzi, a klienci Ramp według samego Ramp chętniej sięgają po AI niż przeciętna firma. W sierpniu za Anthropic płaciło 43,8 procent firm z próby, za OpenAI 39,8 procent.

Odwrócenie widać gdzie indziej. 15 września główny ekonomista Ramp Ara Kharazian podał, że na Astrę przypada 13 procent firmowych wydatków na AI śledzonych przez Ramp, a na Claude Fable od Anthropic 8 procent. Porównanie dotyczy dwóch pojedynczych modeli. Mocniejszy sygnał dał OpenRouter, pośrednik w dostępie do modeli wielu producentów. W tygodniu od 7 września jego użytkownicy pierwszy raz od lutego 2024 roku wydali więcej na OpenAI niż na Anthropic. W latach 2024–2025 Anthropic brał tam zwykle 75–80 procent tych wydatków.

Liczba płacących firm zmienia się wolniej. Część inwestorów powiedziała agencji Reuters 18 września, że Astra nie zagraża Anthropic, bo duży klient potrzebuje czasu na zmianę dostawcy. Wstępne wyniki ankiety firmy badawczej ETR z 15 września pokazują ten podział. Wśród największych spółek świata Anthropic prowadzi z OpenAI o 25 punktów. Wśród średnich i małych klientów stracił 8 punktów.

Obligacja to pożyczka zebrana naraz od wielu inwestorów. Amerykańska Komisja Papierów Wartościowych (SEC) nazywa wysokodochodowymi, potocznie śmieciowymi, obligacje z oceną BB lub niższą w skali agencji S&P i Fitch. Płacą one wyższe odsetki, bo ryzyko niespłacenia jest w ocenie agencji wyższe. Nowe obligacje SoftBanku mają od obu agencji ocenę BB+. Według Reutersa to największa taka emisja firmowa w historii.

Według komunikatu z 24 września SoftBank pożyczył w dolarach 10 mld w trzech częściach: na 3,5, 5,5 i 7,5 roku, po 8,625, 9,25 i 9,75 procent. W euro miliard na 4 i 6 lat, po 7,125 i 8 procent. Pieniądze idą głównie na ostatnią ratę inwestycji w OpenAI wartej 30 mld dolarów, umówionej w lutym. Po jej wpłacie SoftBank będzie miał według CNBC około 13 procent OpenAI za łącznie 64,6 mld dolarów.

Z tych warunków wychodzi około 1,03 mld dolarów odsetek rocznie. Do 2034 roku, jeśli SoftBank nie wykupi obligacji przed terminem, zapłaci około 6,3 mld dolarów odsetek. To 57 procent pożyczonej kwoty. Po kursie NBP z 24 września daje to około 4 mld zł rocznie i 24 mld zł łącznie.

Przychody OpenAI w przeliczeniu na cały rok (miesięczny wynik razy dwanaście) przekroczyły w lipcu według Reutersa 40 mld dolarów. Na giełdę w 2026 roku firma nie wejdzie, co potwierdził jej szef Sam Altman. SoftBank liczył na gotówkę z tego debiutu.

Najtwardsza informacja o kosztach Anthropic pochodzi z cudzego dokumentu. W prospekcie emisyjnym SpaceX, złożonym 20 maja w SEC, opisana jest umowa: Anthropic płaci 1,25 mld dolarów miesięcznie za moc obliczeniową w centrach danych Colossus do maja 2029 roku, czyli 15 mld dolarów rocznie. Każda ze stron może ją wypowiedzieć z 90-dniowym wyprzedzeniem. SpaceX zastrzega, że może przesunąć tę moc na własne potrzeby, a w Colossus II trenuje własny model Grok 5.

Przychody i koszty Anthropic znane są z przecieków. Według The Information, na który powołuje się The Decoder, w drugim kwartale firma miała ponad 11,5 mld dolarów przychodu i wydała 5,6 mld dolarów na infrastrukturę obliczeniową. Umowa z SpaceX kosztuje 3,75 mld dolarów na kwartał, czyli dwie trzecie tamtej kwoty. W drugim kwartale działała dopiero od maja i po obniżonej stawce.

Przychody Anthropic w tym samym przeliczeniu przekroczyły pod koniec lipca według Reutersa 65 mld dolarów, wobec około 9 mld na koniec 2025 roku. Gotówki firma miała na początku sierpnia, według The Decoder, 120–130 mld dolarów. Mimo to szykuje debiut giełdowy. Inwestorzy oczekują zbiórki do 100 mld dolarów przy wycenie około 2 bln, czyli około 30-krotności tak liczonych przychodów. Termin przesunął się z października na listopad.

Reuters podał 18 września, powołując się na trzy źródła, że Anthropic rozważa przed debiutem nowy model w odpowiedzi na Astrę. Przy rosnących stopach procentowych inwestorzy pytają jednak, kiedy przyjdą zyski. Dla skali: roczne odsetki SoftBanku od nowej emisji są mniejsze niż jeden miesięczny rachunek Anthropic za serwery SpaceX.

Piętro niżej walczą firmy sprzedające gotowe oprogramowanie z AI w środku. The Information podał 22 września, a MT Newswires i PYMNTS powtórzyły, że Amazon, Microsoft, Figma, Workday i inni dają rabaty na AI, żeby klienci nie kupowali jej wprost u Anthropic i OpenAI. Microsoft daje zniżki na abonament Copilot, a Workday najważniejszym klientom rok korzystania ze swojej platformy AI bez opłat.

Mike Trkay, szef informatyki w FICO, firmie od oceny zdolności kredytowej, powiedział The Information, że przy ostatnich odnowieniach dziesiątki dostawców dołożyły FICO funkcje AI bez dopłaty, a umowy bez takiego rabatu firma już by nie podpisała. Tanieją też same modele. Według indeksu Ramp efektywna cena miliona tokenów (token to kawałek słowa) spadła od marcowego szczytu o 41 procent, z 1,15 do 0,68 dolara.

• Rachunek w dolarach zmienia się także bez decyzji dostawcy. Między 22 a 24 września średni kurs dolara w NBP wzrósł z 3,7934 do 3,8570 zł, a ten sam rachunek podrożał o 1,7 procent.
• Dostawcy oprogramowania dają dziś rabaty na AI, więc przy odnowieniu licencji jest o co negocjować. Przykład FICO dotyczy dużego klienta, ale mała firma ma ten sam argument: gotową alternatywę u Anthropic i OpenAI.
• Płatność miesięczna zostawia swobodę. Użytkownicy OpenRoutera skorzystali z niej w tydzień po premierze Astry. Przedpłata za rok albo dłużej zamyka tę swobodę po cenie z dnia podpisania.
• Drugi model, sprawdzony na własnych zadaniach, zabezpiecza przed ograniczeniami u jednego dostawcy. Część mocy obliczeniowej Anthropic pochodzi z serwerów konkurenta, z wypowiedzeniem w 90 dni.